Abşeron qəzetinin yeni sayı
«    Avqust 2018    »
BeÇaÇCaCŞB
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031 
14-11-2014, 15:40 Oxunub: 1213

Dəm qazından ehtiyatlı olun

Dəm qazından ehtiyatlı olun

Son zamanlar qaz cihazlarının istismarı zamanı əhali arasında dəm qazından zəhərlənmə halları qeydə alınmaqdadır. Müəyyən olunub ki, bu hadisələrin əksəriyyəti vətəndaşların təhlükəsizlik qaydalarına riayət etməməsi səbəbindən baş verir.

FHN Sumqayıt Regional Mərkəzindən Abşeron Xəbərə daxil olan məlumatada bildirilir ki, dəm qazından zəhərlənmə halı yanğın olduqda, sobanın qapağı erkən bağlandıqda, qarajda, qapalı məkanda avtomobil mühərriki işlədikdə, ağzı bağlı kabinədə uzun müddət qaldıqda baş verir. Mənzillərdə isə dəm qazından zəhərlənmə təhlükəsi əksər hallarda evi qızdırıcı cihazlarla qızdırarkən və ya hamam otağında baş verir.

Kimyəvi adı karbon monooksid olan dəm qazı yanacaq məhsullarının natamam yanması nəticəsində əmələ gəlir. Bu qaz iysiz və rəngsiz olduğundan hiss edilmir. Qapalı şəraitdə daha da təhlükəli olur. Karbon monooksid tənəffüs zamanı ağciyərlərdən qana daxil olur. Adətən oksigenlə birləşməli olan hemoqlobin bu dəfə karbon monooksidlə birləşməyə başlayır və karboksihemoqlobin yaradır və qan artıq oksigeni daşıya bilmir. Bu proses oksigenlə birləşmədən 300 dəfə daha intensiv baş verir. İnsan oksigen çatışmazlığından boğulmağa başlayır. İnsan ürəyi bir vurmaya 200 ml-dən çox qan sərf etdiyindən ağciyərlərə düşən dəm qazı sayılan saniyələr ərzində bütün orqanizm boyu yayılır.

Dəm qazından zəhərlənmə zamanı bu simptomlar özünü biruzə verir: yaşaran gözlər, başağrısı, başgicəllənmə müşahidə olunur. Getdikcə zəiflik, ürəkbulanması, quru öskürək, hafizənin keyləşməsi, eşitmə və görmə hallyusinasiyaları başlayır. Qıcolma tutmaları və nəhayət, tənəffüs mərkəzinin iflici nəticəsində ölüm baş verir.
Mənzildə dəm qazı təhlükəsinin qarşısını almaq üçün bir sıra qaydalara riayət edilməlidir. Yadda saxlayın ki, evinizdə qeyri-standart, yəni kustar üsulla hazırlanmış cihazların quraşdırılması və istifadəsi təhlükəlidir.
Mənzildə qızdırıcıların havaçəkmə borularının düzgün işləməsinə nəzarət edilməlidir.
Unutmayın ki, qızdırıcı soba ilə mənzilin ölçüsü uyğun gəlməlidir. Misal üçün, mətbəx həddindən artıq kiçikdirsə və orada zəruri olan ventilyasiya sistemi quraşdırılmayıbsa, böyük ölçüdə qaz pilətəsi qoymaq olmaz.
Eyni qayda hamam otağına da aiddir. Kiçik hamam otağına böyük ölçülü suqızdırıcının qoyulması təhlükəlidir. Cihazın borusunun çıxış yeri olmalıdır. Zəruri ventilyasiya sistemi yoxdursa, mütləq hamam otağının qapısının aşağı hissəsində hava oynaması üçün dəliklər açılmalı və ya qapalı mühitdə qaz yandırılarkən nəfəslikər açıq olmalıdır.
Otaqlarda quraşdırılmış qızdırıcı sobanın fəaliyyətinə vaxtaşırı fasilə verilməlidir. Bu zaman otaqda havanın dəyişdirilməsi üçün pəncərələr açılmalıdır. Unutmayın ki, mənzil mütəmadı havalandırıldıqda dəm qazından zəhərlənmə riski azalır.
Evə soba alarkən onun zəmanət barədə sertifikatı və texniki pasportunun olub-olmamasına diqqət yetirin.
Mənzildə soba və suqızdırıcılarını quraşdırarkən mütləq yerli qaz idarəsinin mütəxəssisləri ilə məsləhətləşin. Bu sahədə naşı olan insanların xidmətindən istifadə etməyin.
Tüstü borusu olmayan sobaları almayın. Boru olmadıqda və otaq mütəmadi havalandırılmadıqda orada mütləq dəm qazı yaranır.
Dəm qazı ilə zəhərlənən insan əksər hallarda özü-özünə kömək edə bilmir. Lakin təcili tibbi yardım gələnədək ətrafdakılar ona ilk yardımı göstərə bilərlər.
Zərərçəkəni dərhal təmiz havaya çıxartmaq, onu kürəyi üstə uzatmaq və yaxalığını açmaq lazımdır. İmkan olduqda oksigen yastıqlarından istifadə edilir.
Alın və sinəyə soyuq kompress qoyun. Əgər zərərçəkmişin huşu özündədirsə, o zaman ona isti çay verin.
Dəm qazından yüngül zəhərlənmə olduqda, yəni zərərçəkmiş bu simptomları vaxtında hiss edib məkanı tərk etdikdə, o zaman sadəcə təmiz hava ilə tənəffüs etmək yetərlidir.
Zərərçəkmiş huşunu itiribsə, ona naşatır spirti ilə isladılmış pambıq parçasını iylətmək lazımdır. Naşatır spirti olmadıqda onu adi sirkəylə də əvəz etmək olar.
Zərərçəkmiş nəfəs almırsa və ya tənəffüsü zəifdirsə, ona süni nəfəs vermək lazımdır. Zərurət olduqda ürək massajı edilməlidir. Zərərçəkmişə yardım göstərilməsi üçün təcili tibbi yardım briqadası çağırılmalıdır. Dəm qazından zəhərlənmiş insan özünü yaxşı hiss etsə belə, ən azı 24 saat həkim nəzarəti altında qalmalıdır.

Unutmayın, hər hansı bir fövqəladə hadisə baş verdikdə "112" qaynar xəttinə müraciət edin!

Baş redaktor: Şamo Əliyev
XƏBƏR LENTİ
16:54 | Abşeronda müharibə əlillərinə, veteranlara və şəhid ailələrinə qurban əti paylanılıb 11:58 | Xırdalan şəhərinin daha bir küçəsinə asfalt salınır 16:59 | Layihənin müddəti sona çatsada “İcma əsaslı sosial reabilitasiya mərkəzi”nin fəaliyyəti davam edəcək. 16:41 | Xırdalanda "Dinamik Təhsil" layihəsinə start verildi. 16:51 | Uşaqlar üçün "Qoğalın nağılı" tamaşası 18:29 | Abşeronun 70 yaşlı sakini Rasim Əhmədovun yubileyi qeyd edildi 17:20 | Bağçada “Qırmızı Papaq” nağılı səhnələşdirilib 12:57 | “Əmlakını qeydiyyata al və mülkiyyətinə sahib ol” kampaniyası Abşeron rayonunun Masazır kəndində 12:52 | Abşeron rayonunda yerləşən peşə təhsili müəssisələrinə həm dövlət, həm də ödənişli əsaslarla qəbul "ASAN xidmət" tərəfindən aparılacaq. 11:56 | İradə Gülməmmədova vətəndaşların fərdi qaydada növbəti qəbulunu keçirdi 19:38 | Abşeron sakininin 90 illik yubileyi təntənəli qeyd olundu 19:05 | Mehman Mustafayev “Dövlət qulluğunda fərqlənməyə görə” medalı ilə təltif olundu. 13:56 | İradə Gülməmmədova Digah kəndində vətəndaşları fərdi qaydada qəbul etdi. 20:23 | Türkiyənin nümayəndə heyəti xanım başçısı ilə görüşdü 14:17 | Abşeronda ağsaqqallar, ziyalılar və din xadimləri ilə görüş keçirildi 16:09 | Ceyranbatanda çoxmənzilli binaların əsaslı təmirinə başlanılıb-FOTOLAR 14:53 | Xırdalanda qazıntı işləri aparılan küçələrə asfalt döşənir-Fotolar 18:38 | Abşeronda xalça emalatxanasının tikintisi davam etdirilir. 18:18 | Xanım başçı növbəti dəfə vətəndaşları fərdi qaydada qəbul edib 18:08 | Xırdalanda bu bağçalarda təmir işlərinə başlandı-FOTOLAR 13:14 | Xırdalanda yaradılan nümunəvi məhəllələrin sayı artır 14:29 | İradə Gülməmmədova Novxanıda vətəndaşları fərdi qaydada qəbul etdi.