Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyev 2025-ci ili ölkəmizdə “Konstitusiya və Suverenlik İli” elan edib. Bu qərar təsadüfi deyil – 2025-ci il həm Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasının qəbulunun 30-cu ildönümü, həm də 2020-ci ildə Vətən müharibəsində qazanılmış tarixi Zəfərin 5-ci ildönümü ilə yadda qalır. Bu iki möhtəşəm yubiley, dövlətçiliyimizin hüquqi və hərbi-siyasi əsaslarının möhkəmlənməsinin rəmzi kimi tariximizdə xüsusi yer tutur.
Tarixi irs – Heydər Əliyevin dövlətçilik kursuAzərbaycanın konstitusiya tarixində Ümummilli Lider Heydər Əliyevin rolu əvəzsizdir. 1995-ci il noyabrın 12-də qəbul edilən ilk milli Konstitusiyamız müstəqil dövlətimizin hüquqi bünövrəsini qoydu. İnsan hüquqlarının qorunması, dövlət quruluşu, siyasi sistemin formalaşması və iqtisadi münasibətlərin tənzimlənməsi kimi əsas prinsipləri özündə əks etdirən bu sənəd, Azərbaycanın demokratik inkişaf yolunun əsasını təşkil etdi.
Heydər Əliyevin uzaqgörən siyasəti nəticəsində qəbul edilən Konstitusiya milli birliyi möhkəmləndirdi, dövlətin suverenliyini və ərazi bütövlüyünü təmin edən prinsipləri təsbit etdi. Onun rəhbərliyi ilə dövlət dili kimi Azərbaycan dilinin Konstitusiyada təsbit olunması milli kimliyimizin qorunması baxımından tarixi hadisə oldu.
Müasir mərhələ – Prezident İlham Əliyevin suverenlik strategiyası2003-cü ildə Prezident seçilən İlham Əliyev, andiçmə mərasimində Heydər Əliyev siyasətinə sadiqliyini bəyan edərək, Azərbaycanın qüdrətli dövlətə çevrilməsi yolunda ardıcıl siyasət həyata keçirdi. Onun rəhbərliyi ilə ölkəmizin iqtisadi potensialı gücləndirildi, ordu quruculuğu prioritet istiqamətə çevrildi və uzun illər işğal altında qalan torpaqlarımızın azad olunması istiqamətində məqsədyönlü addımlar atıldı.
2020-ci ilin 27 sentyabrında başlayan 44 günlük Vətən müharibəsi və 2023-cü ilin sentyabrında keçirilən lokal antiterror əməliyyatları nəticəsində Azərbaycanın bütün əraziləri işğaldan azad edildi, dövlətimizin ərazi bütövlüyü və suverenliyi tam təmin olundu. Bu Zəfər həm də Konstitusiyanın 11-ci maddəsində təsbit olunan “Azərbaycan Respublikasının ərazisi vahiddir, toxunulmazdır və bölünməzdir” prinsipinin tam reallaşması demək idi.
Konstitusiyaya edilmiş dəyişikliklər və müasir tələblər1995-ci ildən bəri Konstitusiyaya edilən dəyişikliklər dövlət idarəçiliyinin təkmilləşdirilməsi, insan hüquq və azadlıqlarının daha geniş təminatı, regional inkişaf və yerli özünüidarəetmənin gücləndirilməsi istiqamətində mühüm islahatları özündə ehtiva edir. Bu dəyişikliklər ölkənin hüquqi sabitliyinin möhkəmlənməsinə, vətəndaşların maraqlarının qorunmasına xidmət edib.
Milli iradə və mədəni dəyərlər – Mehriban Əliyevanın töhfələriBirinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva milli-mədəni irsin qorunması, təhsil və sosial sahələrdə həyata keçirilən layihələr vasitəsilə ölkəmizin hüquqi və mənəvi dayaqlarını möhkəmləndirir. Heydər Əliyev Fondunun təşəbbüsləri çərçivəsində icra olunan maarifləndirici proqramlar gənclərin dövlətçilik ideyaları və hüquqi biliklərlə silahlanmasına böyük töhfə verir. Tarixi abidələrin bərpası, mədəniyyət ocaqlarının yenilənməsi və sosial layihələr həm milli dəyərlərin yaşadılmasına, həm də vətəndaş məsuliyyətinin artmasına xidmət edir.
Regional tədbirlər – Abşeron nümunəsi“Konstitusiya və Suverenlik İli” çərçivəsində ölkənin bütün bölgələrində silsilə tədbirlər keçirilir. Abşeron rayonunda təşkil olunan konfranslar, seminarlar, sərgilər və mədəni proqramlar əhalinin hüquqi maarifləndirilməsi, Konstitusiya prinsiplərinin təbliği və dövlətçilik dəyərlərinin möhkəmləndirilməsinə yönəlib. Yerli bələdiyyələr, xüsusilə Masazır bələdiyyəsi, gənclərin dövlətə və qanunlara hörmət ruhunda yetişdirilməsi üçün müxtəlif layihələr həyata keçirir.
Nəticə – hüquqi dövlət və milli birlik2025-ci ilin “Konstitusiya və Suverenlik İli” təkcə bir yubiley deyil, həm də müasir Azərbaycanın dövlətçilik salnaməsinin möhtəşəm səhifəsidir. Bu il ərzində keçirilən tədbirlər gənc nəslin hüquqi savadlılığını artırır, milli birliyi möhkəmləndirir və gələcək inkişafımız üçün hüquqi dövlətçilik prinsiplərinin əhəmiyyətini bir daha təsdiqləyir.
Azərbaycan üçün qanun aliliyi və müstəqillik hər zaman ən böyük sərvət olaraq qalacaq.
Firdovsi Calalov,
Masazır bələdiyyəsinin sədri